Przedsmaczek naszej imponującej galerii

015.JPG 050.JPG 037.JPG 040.jpg 016.JPG 062.jpg boze_narodzenie_i_szopka.gif 064.JPG 001.JPG 063.jpg
baner5.gif

Współpraca narządów zmysłów – czyli słów kilka o metodzie integracji sensorycznej w przedszkolu

Współpraca narządów zmysłów
czyli słów kilka o metodzie integracji sensorycznej w przedszkolu


Żadna myśl nie może zrodzić się w mózgu

niezależnie od naszych pięciu zmysłów.

Albert Einstein



Większość z nas nie myśli, w jaki sposób wykonać jakieś zadanie bądź czynność. Nasze systemy sensoryczne pracują automatycznie, umożliwiając chodzenie, chwytanie, utrzymywanie równowagi itp.[1]Ale nie zawsze systemy, a mam tu na myśli: układ dotykowy, przedsionkowy(zmysł równowagi) i proprioceptywny (czucie całego ciała) współpracują prawidłowo i mam wtedy do czynienia z tzw. zaburzeniami integracji sensorycznej.

Zaburzenia występujące w którymkolwiek z układów sprawia, że dziecko nie jest w stanie prawidłowo funkcjonować w otoczeniu, a jego postrzeganie bodźców zewnętrznych jest zaburzone[2].

Metoda integracji sensorycznej(w skrócie SI) jest jedną z najnowszych kompleksowych metod terapeutycznych. Stosowana jest w stosunku do dzieci
z opóźnieniami w rozwoju psychoruchowym, trudnościami w nauce (na poziomie szkolnym)
i z uszkodzeniami ośrodkowego układu nerwowego. Metodę tę stworzyła amerykańska psycholog, również terapeutka zajęciowa JEAN AYERS w latach sześćdziesiątych ubiegłego wieku.

Wybrane objawy dysfunkcji u dziecka, które powinny zaniepokoić pedagogów i rodziców:

- przejawia zaburzenia sfery emocjonalnej: jest impulsywne, nadwrażliwe, często się obraża, reaguje nieadekwatnie do bodźca tudzież sytuacji

- często cechuje je nastawienie negatywne, bywa uparte

- unika bliskiego kontaktu w trakcie zabawy z osobami bliskimi

- wiele czynności samoobsługowych sprawia mu trudność, wykonuje je powoli z małą precyzją,

- w czasie jedzenie preferuje pokarmy zmiksowane, o konsystencji tzw. „papki”, ma trudności z gryzieniem, połykaniem bądź żuciem

- nie lubi się poddawać czynnościom higienicznym :myciem twarzy, włosów, czyszczeniu nosa, uszu, smarowaniu kremami,

- szybko się męczy, nie potrafi utrzymać jednej pozycji, podczas siedzenia kładzie się na stole, głowę podpiera rękami

- z trudnością koncentruje się na wykonywaniu czynności, łatwo się rozprasza

- nie przejawia dominacji jednej ręki

- jest na wyraz ruchliwe

- przejawia obniżoną precyzję ruchów – trudność sprawia mu posługiwanie się nożyczkami, rysowanie po śladzie, trzymanie się podczas kolorowania w konturze, kalkowanie

- nie potrafi dostosować swoich ruchów do ruchów innych dzieci :biega za wolno, bądź za szybko, słabo orientuje się podczas zabaw i gier zespołowych

- w sposób nieprawidłowy a czasem nawet dziwny chwyta różne przedmioty: nożyczki, długopis, kredkę

- nauka czytania i pisania sprawia mu dużą trudność, częściej niż rówieśnicy myli znaki graficzne, podczas pisania odwraca je, podczas czytania „gubi się”, opuszcza wyrazy i litery

- ma trudności z zachowanie równowagi, częściej niż rówieśnicy potyka się, przewraca na tzw. „prostej nodze”,

- zdarza się mu często niechcący wpadać na inne dzieci, meble, ściany

- często myli strony swojego ciała (w obrębie siebie i przestrzeni)

- nie lubi bawić się na huśtawkach, karuzelach bądź przeciwnie może się na nich bawić bez końca.

W momencie zaobserwowania u dziecka uprzednich objawów, należy podjąć odpowiednie działania. W przypadku zaburzeń integracji sensorycznej najważniejsza jest bowiem wczesna interwencja. Należy pamiętać, że problem, z jakim boryka się dziecko nie zniknie samorzutnie, a wręcz przeciwnie – będzie „rósł” razem z dzieckiem. Dlatego tak istotna jest właściwa diagnoza i terapia zajęciowa.

Terapia zaburzeń SI ma na celu uczenia dzieci konkretnych umiejętności. Jej zadaniem jest usprawnienie pracy systemów sensorycznych i procesów układu nerwowego, będących dla nich bazą. Terapia jest dla dziecka atrakcyjna, ponieważ ma charakter zabawy, podczas której dostarczane są mu bodźce, których aktualnie potrzebuje jego układ nerwowy. Wykorzystuje się w czasie jej trwania wiele specjalistycznych przyborów i narządów. Dzięki zabawie – w dosłownym jej słowa rozumieniu dokonuje się integracja bodźców zmysłowych oraz doświadczeń płynących do ośrodkowego układu nerwowego, co pozwala na lepszą organizację działań.

Opieka terapeutyczna na poziomie przedszkola nie występuje
w klasycznym rozumieniu terapii indywidualnej (jak w przypadku terapeuty) tylko na poziomie całej grupy.

Doskonałą formą prowadzenie ćwiczeń z zakresu SI w grupie będą zabawy wspierające zmysły: wzroku, słuchu, dotyku, smaku i węchu. Nie wymagają one specjalistycznego sprzętu i drogich pomocy. Jednocześnie są dla przedszkolaków bardzo interesujące, ale nade wszystko powinny obudzić w dzieciach ciekawość i radość z eksperymentowania, rozwinąć umiejętność postrzegania i przeżywania otoczenia, wypróbowania nowych ról i trenowania społecznego postępowania.


Opracowała:

Justyna Łapkiewicz


Bibliografia:

  1. Fronczak J. , Wychowanie w przedszkolu nr 10, Forum Media Polska, Poznań 2015.
  2. Krakowska U., Wychowanie w przedszkolu nr 12, Forum Media Polska, Poznań 2015.
  3. Maas V.F., Uczenie się przez zmysły. Wprowadzenie do teorii integracji sensorycznej, WSiP, Warszawa 1998.
  4. Odowska – Szlachcic B., Terapia integracji sensorycznej. Ćwiczenia usprawniające układy zmysłowe i korygujące zaburzenia planowania motorycznego, zeszyt 1, Wyd. Harmonia, Gdańsk 2012.





[1] J. Fronczak, Wychowanie w przedszkolu nr10, Forum Media Polska,  Poznań 2015.

[2] J. Fronczak, Wychowanie w przedszkolu nr10, Forum Media Polska,  Poznań 2015.